Ontslag op staande voet aanvechten: Stappenplan & Juridische hulp
Het ontslag op staande voet wordt in het Nederlandse arbeidsrecht niet voor niets het ‘ultimum remedium’ genoemd; het is het zwaarste middel dat een werkgever ter beschikking staat en dient derhalve slechts in de meest extreme gevallen te worden ingezet. Wanneer u hiermee geconfronteerd wordt, eindigt uw dienstverband met onmiddellijke ingang, wat betekent dat de loonbetaling per direct staakt en u in de regel geen aanspraak kunt maken op een WW-uitkering van het UWV. Vanwege deze drastische financiële en sociale gevolgen, stelt de wet zeer strenge eisen aan de geldigheid van een dergelijk ontslag.
Ontslag op staande voet gekregen? Weet wat je rechten zijn!
Heb je op staande voet ontslag gekregen en wil je weten wat je rechten zijn? In dit artikel lees je of je ontslag wettelijk is toegestaan en hoe je je ontslag kunt aanvechten.
Vooraf: belangrijke inzichten
- In geval van ontslag op staande voet, is het belangrijk dat je niet direct iets ondertekent, maar eerst een jurist raadpleegt om de voorwaarden van het ontslag te beoordelen;
- Als je werkgever een terechte reden blijkt te hebben om je op staande voet te ontslaan, bijvoorbeeld wegens diefstal of fraude, heb je mogelijk geen recht op een WW-uitkering;
- Laat de juristen van BERGA juridische diensten naar je ontslag kijken en dien een verzoek tot vernietiging ervan in bij de kantonrechter.
Wat moet je doen bij ontslag op staande voet?
Ben je door je werkgever op staande voet ontslagen? Dan zijn er strenge regels voor jouw werkgever voordat dit ontslag geldig wordt verklaard. Om goed door je ontslag heen te komen, kun je de volgende stappen zetten:
1. Onderteken (voorlopig) niets
Ga nooit zomaar akkoord met ontslag op staande voet. Er bestaat de mogelijkheid dat je ontslag niet rechtsgeldig is en dat je dit kunt aanvechten. Het is daarom slim om eerst na te gaan wat je mogelijkheden zijn om de beslissing van je werkgever te weigeren. Vraag je werkgever een kopie van de akkoordverklaring en evt. voorwaarden daartoe, en stuur dit naar ons kantoor (info@bergajuridisch.nl). Onze juristen nemen daarna contact met je op voor de juridische mogelijkheden en houdbaarheid m.b.t. jouw ontslag op staande voet en van de akkoordverklaring die je van je werkgever hebt gekregen;
2. Is er een dringende reden?
Waar artikel 7:677 BW de algemene regels voor ontslag op staande voet stelt, geeft artikel 7:678 BW een specifieke invulling aan de dringende redenen voor de werkgever.
Bij ontslag op staande voet hoeft je ontslag niet via de kantonrechter te verlopen. Ook hoeft het ontslag niet vooraf te worden getoetst en is de werkgever niet verplicht om herplaatsing binnen het bedrijf te onderzoeken. Je werkgever heeft wel een geldige en dringende reden (artikel 7:678 BW): nodig om je op staande voet te ontslaan.
Uitgangspunt bij een ‘dragende’ dringende reden, is dat er moet sprake zijn van een zodanig ernstige gedraging dat van de werkgever redelijkerwijs niet kan worden gevergd de arbeidsovereenkomst nog een dag langer te laten voortduren (artikel 7:677 jo 7:678 BW).
Niet voor niets zijn hier dus zeer strenge regels voor. Deze vorm van ontslag is alleen toegestaan bij ernstige misdragingen, zoals:
- Diefstal
- Andere misdrijven
- fraude
- racisme en discriminatie
- bedreiging
- lekken van bedrijfsgeheimen
- ernstige onbekwaamheid in je werk
- werkweigering zonder goede reden
- grove contractuele verwaarlozing
Aanvullende voorwaarden:
- Je werkgever heeft geen andere sancties meer over, zoals een waarschuwing of schorsing.
- Je bent eerder gewaarschuwd, of hebt een maatregel opgelegd gekregen, zodat het op handen zijnde ontslag op staande voet nog een uiterste maatregel is, waarbij de ondergrens is, is dat van de werkgever niet langer meer gevergd kan je in dienst te houden;
- Wanneer een werkgever je op staande voet ontslaat, moet de dringende reden direct worden meegedeeld. Deze mededeling “fixeert” de reden van het ontslag:
Wat dit betekent? De rechter kijkt bij een latere rechtszaak alleen naar de redenen die op dat moment (vaak in de ontslagbrief) zijn genoemd.
Wat is het gevolg? De werkgever mag er later geen nieuwe redenen bij verzinnen om het ontslag alsnog te rechtvaardigen.
- Je werkgever moet je direct na de gebeurtenis op staande voet ontslaan en niet laten doorwerken. Hij mag in sommige gevallen eerst onderzoek doen en je daarna op staande voet ontslaan. Hij moet je hiervan op de hoogte stellen en de periode van het onderzoek mag niet te lang zijn (i.r.t. de gebeurtenis die voor de werkgever aanleiding vormde ontslag op staande voet aan te zeggen).
Belangrijke nuance
Hoewel een gedraging in deze lijst staat, betekent dit niet dat ontslag op staande voet altijd automatisch standhoudt bij de rechter. De rechter kijkt naar alle omstandigheden van het geval, zoals:
- De persoonlijke situatie van de werknemer (bijv. leeftijd, lengte van het dienstverband);
- De ernst van de gedraging in verhouding tot de gevolgen van het ontslag (proportionaliteit).
Nietigheid (artikel 7:678 lid 3 BW)
Afspraken waarin wordt vastgelegd dat de werkgever zelf mag beslissen of een reden dringend is (zonder tussenkomst van een rechter bij een geschil), zijn nietig.
3. Snelheid mededeling en reden van het ontslag
In aanvulling hierop is de werkgever verplicht om je per ommegaande (na het voorval, of na kort onderzoek daarnaar) persoonlijk te vertellen dat je ontslagen bent en te bewijzen welke ernstige misdraging je hebt begaan:
– Directe mededeling
De werkgever moet de dringende reden (zoals diefstal of fraude) onmiddellijk bij het geven van het ontslag aan de werknemer vertellen;
– Directe aanzegging
Meestal gebeurt dit eerst in een persoonlijk gesprek, zodat het ontslag direct effect heeft;
– Schriftelijke bevestiging
Na een persoonlijk gesprek (fysiek of telefonisch) zal de werkgever vaak schriftelijk (per aangetekende brief of e-mail met leesbevestiging) het ontslag met de reden ervan bevestigen.
4. WW-rechten
Wanneer je op staande voet wordt ontslagen, mag je werkgever je loon per direct stopzetten. Ook heb je (in de meeste gevallen) geen recht op een WW-uitkering of een transitievergoeding. Wel ontvang je mogelijk een bijstandsuitkering. Daarover lees je later in het artikel meer. De kantonrechter kan bij een ingediend verzoekschrift tot vernietiging van het ontslag je rechten als werknemer en het dienstverband herstellen, zodat je ook met terugwerkende kracht aanspraak kunt maken op achterstallig loon, wettelijke vergoedingen en doorbetaling van loon.
5. Vecht je ontslag op staande voet aan
Heb je het vermoeden dat je ontslag op staande voet onwettig is? Of weet je dit zelfs zeker? Dan heb je twee maanden de tijd om bij de kantonrechter een verzoek in te dienen om je ontslag ongedaan te maken. Onze ervaren juristen geven je hiertoe passende bijstand. Je staat dan een stuk sterker in je schoenen. Je kunt er ook voor kiezen om bij de kantonrechter een verzoek in te dienen voor een financiële vergoeding (billijke vergoeding). Je wordt dan financieel gecompenseerd voor het ontslag, maar hoeft niet terug te keren naar je werkgever.
6.Voorwaarden voor aanvechten ontslag op staande voet
De vervaltermijn
De allerbelangrijkste voorwaarde is de wettelijke vervaltermijn van twee maanden:
- Termijn: er moet binnen precies twee maanden na de dag waarop de arbeidsovereenkomst is geëindigd een verzoekschrift indienen bij de kantonrechter.
- Harde deadline: dit is een ‘fatale’ termijn. Als je te laat bent, kan het ontslag niet meer ongedaan maken en vervalt ook je recht op een eventuele schadevergoeding. Stuiting (verlenging) van deze termijn is niet mogelijk.
Wijze van aanvechten
Het aanvechten verloopt in de praktijk via de volgende stappen:
- Direct protesteren (pre-gerechtelijk):
– Laat een van onze juristen onmiddellijk een aangetekende brief of e-mail naar je werkgever zenden, waarin het ontslag wordt betwist;
– Laat daarin mede expliciet opnemen, de opmerking dat je beschikbaar blijft voor werk en aanspraak blijft maken op loondoorbetaling en evt. achterstallig loon. Dit is cruciaal om jouw rechten (ook voor een WW-uitkering) veilig te stellen.
- Gerechtelijke procedure:
– Onze juristen dienen namens jou een verzoek tot vernietiging van het ontslag op staande voet in:
– In dit verzoekschrift wordt de rechter verzocht om:
a) Vernietiging van het ontslag: Je wilt uw baan terug en (achterstallig) loon met terugwerkende kracht ontvangen; OF
b) Een billijke vergoeding: Als herstel van de arbeidsovereenkomst niet meer mogelijk is (ontslag op staande voet wordt vernietigd, maar de rechter ontbindt de arbeidsovereenkomst om een reden genoemd in artikel 7:669 BW), of als je niet meer terug wilt naar de werkgever (bijv. door een verstoorde relatie), wordt er tevens verzocht om een financiële schadevergoeding (billijke vergoeding) in plaats van herstel van het dienstverband.
· Inhoudelijk verweer en gronden
Om succesvol te zijn, wordt in het verzoekschrift aangetoond, dat niet aan de wettelijke eisen voor ontslag op staande voet is voldaan:
a) Er was geen dringende reden (zoals diefstal of fraude);
b) Het ontslag is niet onverwijld (direct na ontdekking) gegeven;
c) De reden is niet direct bij het ontslag medegedeeld;
d) De reden wordt niet nader toegelicht en geconcretiseerd. De werkgever moet aantonen waarom het ontslag op staande voet de enige passende sanctie is en waarom niet kan worden volstaan met een minder verstrekkende maatregel (waarschuwing of maatregel). Een en ander is van belang voor het uitgangspunt dat deze uiterste sanctie de enige was die (nog) voorhanden was en die aangeeft dat de zaak zo ernstig is, dat van de werkgever niet meer kan worden gevergd dat de arbeidsovereenkomst nog een dag langer in stand blijft. Hierin dient de werkgever te laten zien dat hij diverse belangen van partijen tegen elkaar afweegt en met welke aard, omvang en ernst in zwaarte en doorslaggevendheid;
e) Dat de werkgever bij het ontslag niet alleen de reden van ontslag geeft, deze motiveert tezamen met een belangenafweging (evenredigheidsbeginsel), maar ook eventueel voorhanden zijnde bewijs concreet en direct op het moment van aanzegging van het ontslag, aan de werknemer presenteert, zodat deze zich op fatsoenlijke wijze tegen verdachtmakingen of beschuldigen kan verweren (beginsel van hoor en wederhoor).
7. De rechter geeft een oordeel over ontslag op staande voet
De rechter kijkt niet alleen naar diverse wettelijke vereisten, zoals hiervoor beschreven, maar kijkt ook naar andere omstandigheden:
- De rechter kijkt of je werkgever wel echt een dringende reden had voor het ontslag op staande voet. Vindt hij van niet, dan vernietigt hij je ontslag. Je werkgever moet dan je loon alsnog volledig doorbetalen.
- Was er volgens de rechter wel een dringende reden voor je ontslag, dan blijft het ontslag op staande voet overeind en hoeft je werkgever je loon niet door te betalen.
- De rechter bepaalt ook of jij die dringende reden hebt veroorzaakt. Als de rechter vindt dat de reden voor ontslag terecht is maar niet ernstig genoeg, kan hij bepalen dat je nog wel een ontslagvergoeding krijgt. Je hebt geen recht op een ontslagvergoeding of transitievergoeding als de rechter vindt dat jij schuldig bent aan de dringende reden voor ontslag. Je ontslag op staande voet blijft dan staan.
De Hoge Raad heef in eerdere arresten bepaald[1] dat een rechter niet alleen naar de misdraging zelf moet kijken, maar naar alle omstandigheden van het geval. Hierbij spelen de volgende aspecten een rol:
- De aard en de ernst van de gedraging;
- De duur van het dienstverband en de wijze waarop jij als werknemer het werk altijd hebt uitgevoerd;
- De aard van de dienstbetrekking: De functie van de werknemer (bijv. een vertrouwensfunctie) en de duur van het dienstverband;
- De context van de misdraging: Is de werknemer geprovoceerd, was er sprake van een emotionele toestand, of is het een impulsieve handeling geweest?
- De bekendheid met de regel: Wist of behoorde de werknemer te weten dat de misdraging verboden was en tot ontslag kon leiden?
- De handelwijze van de werkgever: Is er sprake van een consistent beleid en is er direct (“onverwijld”) gereageerd?
- De ‘fixatie’ van de dringende reden: De in de ontslagbrief genoemde redenen fixeren in beginsel waar de rechter op toets
- Jouw persoonlijke omstandigheden (maatschappelijk, sociaal)
- Jouw financiële gevolgen zoals leeftijd of de gevolgen voor jouw gezinssituatie);
- Jouw kansen op de arbeidsmarkt (netwerk werkgevers, cv-matig, stempel ‘niet-integer’, etc.)
- Andere maatschappelijke, mentale en psychosociale gevolgen.
Zelfs bij een bewezen misstap kan een ontslag op staande voet dus onterecht zijn als de straf te zwaar is in verhouding tot jouw persoonlijke situatie.
8. Verzoek tot financiële vergoeding
Mocht je een verzoek doen tot een financiële vergoeding (artikel 7:677 lid 2 en 3), dan zijn er meerdere mogelijkheden. Bij een vast contract of tijdelijk contract dat tussentijds kan worden opgezegd, kiest de rechter zelf welke vergoeding redelijk is:
– Voor het negeren van de opzegtermijn is de vergoeding (de gefixeerde schadevergoeding) net zo hoog als het salaris dat je had moeten ontvangen over de opzegtermijn;
– Deze vergoeding kan eventueel verlaagd worden tot minimaal het loon over een periode van drie maanden.
Heb je een tijdelijk contract dat niet tussentijds opgezegd kan worden? Dan wordt de vergoeding net zo hoog als het salaris dat je hoorde te krijgen wanneer het tijdelijke contract volgens de geldende termijn zou worden beëindigd. Ook in dit geval geldt overigens dat de rechter kan besluiten de vergoeding terug te schroeven tot minimaal het salaris over een periode van drie maanden.
NB Als een partij door opzet of schuld de ander een dringende reden heeft gegeven om de arbeidsovereenkomst onverwijld op te zeggen (ontslag op staande voet), is die partij schadeplichtig aan de wederpartij:
– Werkgever geeft reden
Als de werkgever zich zo misdraagt dat de werknemer direct opzegt, moet de werkgever betalen;
– Werknemer geeft reden
Als de werknemer de dringende reden veroorzaakt (bijv. diefstal), moet de werknemer betalen aan de werkgever.
Hoogte van de vergoeding
De vergoeding is “gefixeerd”. Dat betekent dat de hoogte wettelijk vaststaat en niet afhankelijk is van de werkelijke schade. De vergoeding is gelijk aan het bedrag van het loon over de termijn dat de arbeidsovereenkomst bij regelmatige opzegging had behoren voort te duren.
Hoe bereken je dit?
- Kijk naar de geldende opzegtermijn (bijv. 1, 2, 3 of 4 maanden);
- Bereken het loon (inclusief vakantietoeslag en vaste looncomponenten) dat over die periode betaald had moeten worden;
- Dit bedrag is de schadevergoeding die de “schuldige” partij aan de ander moet betalen.
Belangrijk om te weten
Matiging (7:677 lid 5 BW): De rechter kan de vergoeding matigen als hij het bedrag in de gegeven omstandigheden onbillijk vindt, maar de vergoeding mag nooit lager zijn dan het loon over de wettelijke opzegtermijn of drie maanden loon.
Vervaltermijn: Een vordering tot betaling van deze vergoeding moet binnen twee maanden na de dag waarop de arbeidsovereenkomst is geëindigd bij de rechter worden ingediend.
Je moet soms schadevergoeding betalen
Soms kan je werkgever je om een schadevergoeding vragen als je op staande voet ontslag hebt gekregen. Als je een vast contract hebt, of een tijdelijk contract dat je tussentijds kan opzeggen, dan is de schadevergoeding gelijk aan het loon dat je zou hebben gehad over de opzegtermijn. De kantonrechter kan die vergoeding verlagen.
Kan ik zelf op staande voet ontslag nemen?
Dat kan natuurlijk ook. Bijvoorbeeld als je werkgever je bedreigt of mishandelt.
Let op: wil je ontslag op staande voet nemen? Overleg altijd eerst met ons. Wij kunnen je situatie bekijken en adviseren wat je het beste kunt doen. Ben je bedreigd of mishandeld door je werkgever, dan kun je ook aangifte doen. Neem ook dan meteen contact op onze juridische experts.
9. Ontslag op staande voet terecht? Stuur aan op een vaststellingsovereenkomst!
Veel werkgevers zien erg op tegen juridisch getouwtrek bij de kantonrechter omtrent je ontslag. Door je werkgever te laten weten dat je in beroep gaat bij de kantonrechter en het ontslag aanvecht, bestaat dan ook de kans dat die je een vaststellingsovereenkomst (VSO) aanbiedt. Een VSO wordt ook wel een ontslag met wederzijds goedvinden genoemd. Dat wil zeggen dat je samen met je werkgever tot het akkoord komt dat jullie de samenwerking beëindigen.
Door een VSO te ondertekenen, behoud je mogelijk je recht op een WW-uitkering en transitievergoeding. Wanneer je werkgever je een vaststellingsovereenkomst aanbiedt, is het verstandig deze eerst door een van onze arbeidsjuristen te laten controleren. Je weet zo zeker dat je rechten als werknemer worden nageleefd.
Op deze wijze kan juridisch en financieel goed worden afgewogen of acceptatie van de VSO de voorkeur zal hebben, of dat een gang naar de rechter meer zekerheid zal bieden.
10. Welke rechten heb je na ontslag op staande voet?
Wanneer je op staande voet ontslagen wordt, vervalt een groot deel van je rechten als werknemer. Je krijgt geen ontslagvergoeding mee en hebt (meestal) geen recht meer op een WW-uitkering. Wel kun je mogelijk aanspraak maken op een bijstandsuitkering. Je kunt deze uitkering aanvragen bij de gemeente.
In uitzonderlijke gevallen kun je je WW-uitkering behouden wanneer je op staande voet ontslagen wordt. Dit geldt onder meer wanneer je misdragingen hebt begaan die je niet direct te verwijten zijn. Denk daarbij aan een alcoholverslaving of drugsverslaving. De reden hiervoor is dat verslavingen als een ziekte wordt gezien.
De Expertise van BERGA Juridische Diensten
Het aanvechten van een ontslag op staande voet is een juridisch schaakspel waarbij strategisch inzicht in het procesrecht vereist is. BERGA Juridische Diensten fungeert hierbij als uw deskundige procesgemachtigde.
Onze juristen nemen uw zaak onmiddellijk in behandeling door een diepgaande analyse van het ontslagdossier uit te voeren, waarbij wij toetsen of de werkgever de onverwijldheid en de dringendheid wel kan bewijzen. Indien de gronden wankel zijn, dienen wij namens u een verzoek tot vernietiging van het ontslag in bij de kantonrechter.
Het doel is primair het herstel van uw dienstverband met nabetaling van loon, of – indien de arbeidsverhouding onherstelbaar is beschadigd – het incasseren van een substantiële billijke vergoeding en een transitievergoeding. BERGA Juridische Diensten ontzorgt u volledig in dit traject, van de eerste sommatiebrief tot aan de pleidooien in de rechtszaal.
Voorkom dat u met lege handen komt te staan. Neem voor een spoedige analyse van uw ontslagsituatie contact op met de specialisten van BERGA Juridische Diensten.
Dreigend ontslag?
Word je bedreigd met ontslag op staande voet? Dit heeft enorme gevolgen voor je recht op een WW-uitkering en je transitievergoeding. Laat Berga Juridische Diensten direct beoordelen of de redenen juridisch houdbaar zijn.
Voorkom verlies van rechten!
Voorkom dat je zonder inkomen komt te zitten! Een ontslag op staande voet is de zwaarste maatregel in het arbeidsrecht en moet aan zeer strenge eisen voldoen.
Schakel deskundig juridische hulp in!
Berga Juridische Diensten voert het verweer van A tot Z, controleert het dossier en onderhandelt waar mogelijk over een betere regeling, zodat jij met een gerust hart naar de toekomst kunt kijken.
De oplossing
Dit geeft je de rust die je nodig hebt in een emotionele tijd en voorkomt dat je door vormfouten je rechten verliest.
Krijg je ontslag of is er sprake van ontslag op staande voet?
Bel direct Berga Juridische Diensten voor een eerste inschatting.
Teken nog niets!
Stuur ons je ontslagbrief per e-mail voor een snelle check.
Stel je uitkering veilig. Neem nu contact op voor juridische bijstand bij ontslag.
Hulp nodig bij ontslag op staande voet?
Bel ons vandaag nog en ken je rechten!
Neem telefonisch contact op met Berga juridische diensten, zodat wij je helpen bij je (dreigende) ontslagsituatie. Of stuur ons een email.
Heeft u andere vragen en/of juridische problemen?
De juristen van BERGA juridische diensten verstrekken passend juridisch advies en bijstand en zijn u zo nodig van dienst bij (het starten van) een gerechtelijke procedure.
Heeft u andere vragen of ander advies nodig?
Wij verstrekken naast persoonlijke en online juridische adviezen, ook juridische diensten op maat, zoals het op maat maken, checken en/of wijzigen van uw modelovereenkomsten, contracten of andere documenten. Onze diensten kunt u ook snel en makkelijk online bestellen op www.webshop.bergajuridisch.nl
Daarnaast treden we zo nodig in onderhandeling met de wederpartij als het gaat om bijvoorbeeld contractvorming, conflictbehandeling, of staan u bij in arbeidsbemiddeling. Ook starten we zonodig een gerechtelijke procedure voor u op.
Zoekt u persoonlijk en deskundig op maat advies of wil je een procedure starten?
Kies dan voor de juridische diensten van BERGA en meld je zaak aan via www.bergajuridisch.nl en vul het contactformulier in. U kunt ons ook altijd bereiken via: info@bergajuridisch.nl of bel ons: 06-36331675.
Onze meest voorkomende rechtsgebieden
Wij verstrekken juridische diensten aan particulieren en ondernemers op gebied van:
(o.a. zaken voor de politierechter, kantonrechter, appèladvies)
(o.a. bij het indienen van bewaar en beroep, sociaal zekerheidsrecht,
WW, ZW, Participatiewet)
Bekijk onze diensten op onze website & webshop
Bekijk onze website: www.bergajurdisch.nl & webshop: www.webshop.bergajuridisch.nl
In onze webshop kunt u terecht voor het bestellen van onze telefonische en online diensten, zoals juridisch advies en het laten opmaken, checken of wijzigen van nieuwe of bestaande contracten, voorwaarden of overige documenten.
We zijn u graag van dienst!
[1] ECLI:NL:HR:2023:1668 (samengestelde redenen); ECLI:NL:HR:2024:159 (mededelingseis); ECLI:NL:HR:2023:1672 (Ernst misdraging vs. Persoonlijke omstandigheden); ECLI:NL:RBGEL:2025:2585; ECLI:NL:RBGEL:2025:2585.